هادی نائیجی کارگردان فیلم سینمایی «آنتیک» که این روزها در حال اکران است در گفتگو با خبرنگار مهر درباره دلیل اکران این فیلم پس از جنگ رمضان توضیح داد: طبیعتا صحبت کردن درباره اکران فیلم برعهده تهیهکننده است اما مختصر نظر شخصی خودم را با شما درمیان میگذارم. برای تهیهکنندهای که با سرمایه شخصی و به صورت مستقل، اقدام به تولید فیلم کرده است، آسان نیست که فیلمش در شرایط نامناسب اکران شود و بسیاری ترجیح میدهند منتظر بمانند تا فضای اجتماعی به ثبات و آرامش برسد و فیلمشان را به سینماها ببرند. سازمان سینمایی وزارت ارشاد در مرحله آتشبس به تهیهکنندگان پیشنهاد داد که در شرایط کنونی، وضعیت سینما را با آرایشی جدید به سمت رونق پیش ببرند و رکود موجود را تغییر دهند و با توجه به تجربههای پیشین و استقبال مخاطبان از فیلمهای کمدی، آقای بابایی این پیشنهاد را پذیرفتند که فیلم «آنتیک» را اکران کنند. البته آماری در اختیار ندارم که چه تعداد تهیهکنندگانی از این پیشنهاد استقبال نکردند، بههر حال تصمیم بسیار سختی است.
وی تاکید کرد: آقای بابایی به من گفتند که اکران «آنتیک» در این روزها فراتر از یک محاسبه اقتصادیِ صِرف است و با اعتقاد به اینکه فیلمش میتواند شادی را به فضای اجتماعی تزریق کند، پا پیش گذاشت. حتی با وجود ریسک بالا، به امید شادی مردم پذیرفت و ان شاءالله به یُمن شادی مردم «آنتیک» هم مورد استقبال قرار بگیرد.
پیامرسانهای داخلی برای تبلیغات مبلغ بالایی میخواهند!
این کارگردان درباره شرایط سخت تبلیغات فیلم در زمان آتشبس توضیح داد: یکی از مقدمات اکران، طراحی روزشمار است اما «آنتیک» بدون هیچ روزشمار و برنامه تبلیغاتیِ پیشاکران با فوریتی به جدول اکران پیوست. از سوی دیگر، محدودیت شدید اینترنت، یکی از پایههای اصلی تبلیغات را از این فیلم و عملا از همه فیلمها گرفته است. من در اینجا گلایهای از دوستان مربوطه دارم؛ در این شرایط که همه دستاندرکاران مردم را تشویق میکنند که از این فرصت استفاده کرده و امور مجازی خود را با پلتفرمهای داخلی بگذرانند، از برخی تهیهکنندگان و تیمهای تبلیغات میشنوم که پیامرسانهای داخلی برای تبلیغات فیلم چه قیمتهای بالایی پیشنهاد میکنند که این مساله اشتیاق تهیهکنندگان را کم میکند. وقتی تهیهکنندهای تصمیم میگیرد با اکران پُرریسک در این شرایط خاص موجب شادی مردم شود، انتظار بر این است که با او همکاری و تشریک مساعی شود، نه اینکه مسیر را برای او سختتر کنند. امیدوارم توفیق اجباری حضور در پیامرسانهای داخلی تبدیل به خاطره فرصتسوزی نشود.
وی با اشاره به بازگشت مخاطبان به سالنهای سینما گفت: از زمانی که این فیلم را اکران کردیم، یک نمونه برای شما عرض میکنم که آقای بابایی پیامهای تشکری دریافت کردند که اکران «آنتیک» باعث شد فلان سینمادار نیروی کارش را از تعدیل به سر کار برگرداند. مسلما این نوع مسائل فراتر از نمایش و شادی تماشاگر با یک فیلم است؛ همین که رونق کار با این فیلم به بخشهای دیگر سینما رسیده، برای من بسیار خوشحالکننده و امیدبخش است.
در جشنواره فجر بعضیها به جای فیلم به حاشیه پرداختند
کارگردان «حق سکوت» در پاسخ به اینکه تصمیمش برای ساخت فیلم کمدی بیشتر برای به دست آوردن یک تجربه متفاوت بود یا مسائل مالی و اقتصادی هم مطرح بوده است، گفت: سالها پیش برای ساخت یک سریال به سیمافیلم دعوت شدم و خط داستانی آن سریال درباره امامزادهای در روستایی از شمال ایران بود. آن سریال تصویب و نوشته شد و در همان فرآیند، ایدههایی شکل گرفت که خیلی به فیلم «آنتیک» نزدیک است و فقط از نظر ژانر تفاوت دارد؛ آن سریال اثری اجتماعی با لحظاتی مفرح بود، اما فیلم «آنتیک» در ژانر کمدی ساخته شده است. وقتی فیلمنامه «آنتیک» بهصورت یکخطی توسط آقای حسنی با من مطرح و بعد نوشته شد، در واقع ریشه در دغدغهای داشت که از سالهای پیش حتی پیش از ساخت «هیهات» همراه من بود. بههر حال ژانر کمدی هر موضوعی میتواند مخاطب بیشتری داشته باشد و مورد اقبال قرار بگیرد به همین دلیل سراغ ساخت این فیلم رفتم.
این کارگردان با اشاره به انتقادات نسبت به فیلم «آنتیک» در جشنواره فیلم فجر گفت: به نظر میرسد در ایام جشنواره، موضوع برای بعضیها که درباره فیلم اظهارنظر میکردند، خودِ فیلم نبود بلکه دوستان بیشتر به حواشی میپرداختند. من فکر میکنم همه ما در صنعت سینما به دلیل مواجهه بیواسطه فیلم با تماشاگرانی که بلیت میخرند تا یک فرصت تفریحی داشته باشند و در مرحله بعد اگر فیلم فراتر از سرگرمی، بتواند تماشاگران را با مسائل اجتماعی، اعتقادی یا انسانی روبهرو کند و یک رضایت مضاعفی را بهوجود آورد، حضور داریم. اهالی تخصصی سینما، منتقدان و اصحاب رسانه در ایام جشنواره فصل کاری ویژه خود را میگذرانند. همه نقدها، تعریفها و تمجیدها و انتقادات به ارزیابی این لحظه، لحظه مواجهه خالص تماشاگران با فیلم باید ارجاع پیدا کند و فارغ از همه نظریهها و نقدها، باید با توجه به این لحظه فیلم را ببینیم. برخی در جشنوارهها این مواجهه خالص را فراموش میکنند و فقط رضایت اختصاصی برساخته جمع تخصصی خودشان را معیار قرار میدهند. فیلمهای کمی نبوده است که ما در کلونی فستیوالی خودمان پسندیدیم و در اکران عمومی، تماشاگران همان فیلم را نپسندیدند! از طرفی چه فیلمهایی که مسیر برعکس را طی کردند.
مخاطب پژمان جمشیدی را با همان تیپ شخصیتی همیشگی دوست دارد
وی درباره انتقادات نسبت به بازی و شخصیت تکراری پژمان جمشیدی در فیلمها توضیح داد: اهالی تخصصی سینما در مواجهه با فیلمی که یک بازیگر در آن نقشی دارد، کارنامه بازیگری آن بازیگر را جلوی چشمشان میگیرند و انتظار دارند در هر نقشی نسبت به کارنامهاش متفاوت باشد. واقعیت این است که تماشاگران سینما همان بازیگر را با همان تیپ شخصیتی دوست دارند و به خاطر همان تجربه تکرارشونده از او به سینما میآیند. مضافا اینکه عبور از کلیشههای کمیک در یک بازیگرِ کمدین همیشه منجر به موفقیت نمیشود. بسیاری از کمدینها با تکرار خودشان برای تماشاگران سرجایشان میمانند. به هر حال دیدیم که برخی از سینمانویسان به جای بررسی منصفانه بازی یک بازیگر به سمت ترور شخصیتی روی میآورند.
نائیجی تاکید کرد: ضمنا در نظر بگیرید وقتی کسی کمدی میسازد، برای جلب سرمایهگذاری طبیعتا میخواهد بازیگری در فیلمش داشته باشد که تماشاگران را به سالنهای سینما بیاورد. این عنصر در کنار عناصر دیگر فیلمسازی اهمیت زیادی دارد. در سینمای ایران، چند بازیگر کمدی داریم که تماشاگران واقعاً به خاطر آنها به تماشای فیلم بیایند؟ محدودیت بازیگران تماشاگرپسند در ژانر کمدی جلب سرمایهگذاری را هم پیچیده میکند. حضور یک بازیگر کمدین سوپراستار و شکلدهی نقش با او فقط جنبه هنری ندارد و باید جنبه هنری را با قواعد تجاری این ژانر در نظر گرفت. حتی یک گریم متفاوت که چهره بازیگر را از ذهن آشنای تماشاگران دور میکند و چه بسا یک تصمیم هنری درستی باشد، نزد تماشاگر نتیجهبخش نباشد.
درخت ریشهدار در طوفان بیشتر به خاک میچسبد
وی در پاسخ به این پرسش که «آنتیک» نسبت به نسخه جشنواره چه تغییراتی کرده است، گفت: من به عنوان کارگردان فکر میکنم کمدی «آنتیک» باید داستانی بالای ۱۰۰ دقیقه داشته باشد تا همه ویژگیهای داستانیاش بهنتیجه برسد، اما نظام پخش و تجربه نشان داده است که تماشاگر ایرانی فیلمهای زیر ۱۰۰ دقیقه را بیشتر میپسندد. من به پیشنهاد تهیهکننده و با نگرانی از خسته شدن مخاطبان در برخی بخشها، فیلم را کوتاه کردم.
نائیجی در پایان با اشاره به این روزهای کشور و ماندن پای ایران گفت: هر کسی به اندازه نسبتی که با ریشه و خاک خود برقرار میکند، در بحرانها و تلاطمهای جامعه میتواند نقشی ایفا کند. فرقی نمیکند فیلمساز باشد یا کارگر ساختمانی، پزشک یا راننده تاکسی و … . آدمی به هر اندازه ریشه در خاک وطن داشته باشد، به همان اندازه در آن نقشآفرینی میکند و اگر به هر دلیل واهی یا حتی واقعی، بیمهری یا ظلمی در وطن تجربه کرده باشد، نمیتواند از ریشه کنده شود. ما در این خاک ریشه دواندیم و درخت ریشهدار اتفاقا در حال و هوای نامساعد و طوفانی بیشتر به خاک میچسبد تا از جا کنده نشود. درختِ از ریشه در آمده، سرگردان طوفان بلاست. من ترجیح میدهم ولو برای مدتی برگریزان و شاخهشکسته ریشه در خاکم داشته باشم زیرا خیلی زود بهار از راه میرسد.
